Skip to main content

Η λειτουργία της καρδιάς





Η καρδιά είναι ένα εντυπωσιακό όργανο του ανθρώπινου σώματος. Η λειτουργία της προσομοιάζει με αυτή μιας τρόμπας, η οποία προωθεί οξυγόνο και εμπλουτισμένο με θρεπτικά συστατικά αίμα σε όλο το σώμα, διαμέσου των αγγείων. Αυτό το "υπερόπλο" του ανθρώπινου οργανισμού χτυπά περίπου 100.000 φορές την ημέρα, προωθώντας 7.500 λίτρα αίμα στο σώμα κάθε μέρα.

Πως το αίμα ταξιδεύει από την καρδιά στο υπόλοιπο σώμα;

Καθώς η καρδιά χτυπά, προωθεί αίμα διαμέσου των αιμοφόρων αγγείων, διαμορφώνοντας έτσι ένα σύστημα που ονομάζεται κυκλοφορικό. Τα αγγεία είναι ελαστικοί, μυώδεις σωλήνες που μεταφέρουν το αίμα σε όλο το σώμα.

Το αίμα είναι θεμελιώδες συστατικό του ανθρώπινου οργανισμού, καθώς, εκτός από το ότι μεταφέρει οξυγόνο προς τους πνεύμονες και θρεπτικά συστατικά σε όλο το σώμα, επίσης διώχνει από τον οργανισμό περιττές ουσίες και το διοξείδιο του άνθρακα. Η ομαλή διεξαγωγή της διαδικασίας αυτής, εξασφαλίζει την υγεία όλων των επιμέρους οργάνων του ανθρώπινου σώματος.

Υπάρχουν τρεις τύποι αιμοφόρων αγγείων:

  • Οι αρτηρίες, οι οποίες ξεκινούν από την αορτή, τη μεγάλη αρτηρία που ξεκινάει από την καρδιά και
    προωθεί το αίμα στις υπόλοιπες αρτηρίες. Οι αρτηρίες φέρουν αίμα, πλούσιο σε οξυγόνο, σε όλους τους ιστούς του ανθρώπινου σώματος. Οι τρεις κεντρικές αρτηρίες της καρδιάς που ενώνονται με την αορτή, ονομάζονται στεφανιαίες, λόγω του σχήματός τους (σαν στεφάνι) και είναι: από την αριστερή πλευρά της καρδιάς ο Πρόσθιος Κατιόντας, που αιματώνει το 60% της καρδιάς και η Περισπωμένη που αιματώνει το 15% περίπου, ενώ από τη δεξιά πλευρά υπάρχει η Δεξιά αρτηρία που αιματώνει περίπου το 25% της καρδιάς. Από εκεί και πέρα οι τρεις αυτές αρτηρίες διακλαδώνονται πολλές φορές σε μικρότερα αγγεία, μεταφέροντας έτσι το αίμα σε όλο το υπόλοιπο σώμα.


  • Τα τριχοειδή αγγεία, τα οποία είναι μικρά αιμοφόρα αγγεία που συνδέονται με τις αρτηρίες και τις φλέβες. Τα λεπτά τους τοιχώματα επιτρέπουν στο οξυγόνο, στα θρεπτικά συστατικά, στο διοξείδιο του άνθρακα και στα περιττά στοιχεία να διαχέονται προς και να αποβάλλονται από τα κύτταρα του οργανισμού.



  • Οι Φλεβικές αρτηρίες, οι οποίες επιτελούν το έργο της επιστροφής του αίματος πίσω στην καρδιά. 
    Το αίμα αυτό έχει λιγότερο οξυγόνο και είναι πλούσιο σε περιττά συστατικά που πρέπει να αποβληθούν από το σώμα. Οι φλέβες γίνονται όλο και μεγαλύτερες όσο πλησιάζουν στην καρδιά. Η μεγαλύτερη φλέβα του σώματος είναι η κοίλη φλέβα η οποία μεταφέρει αίμα από τον εγκέφαλο και τα άνω άκρα στην καρδιά, ενώ η κάτω κοίλη φλέβα μεταφέρει αίμα από την κοιλιακή χώρα και τα πόδια προς την καρδιά.


Το σύστημα όλων αυτών των αιμοφόρων αγγείων ενός μέσου ανθρώπου έχει μήκος πάνω από 96.000 χλμ., αρκετά μεγάλο δηλαδή για να κάνει πάνω από δύο φορες το γύρο της Γης!


Πως κυκλοφορεί το αίμα διαμέσου της καρδιάς;

Η αριστερή και η δεξιά πλευρά της καρδιάς λειτουργούν σε συνεργασία μεταξύ τους. Η διαδικασία που περιγράφεται παρακάτω, συμβαίνει ασταμάτητα διαχέοντας το αίμα σε όλα τα ζωτικά όργανα του ανθρώπινου σώματος.

Η δεξιά πλευρά της καρδιάς

  • Το αίμα εισχωρεί στην καρδιά διαμέσου των δύο μεγάλων φλεβικών αρτηριών, την άνω και την κάτω κοίλη φλέβα, αφαιρώντας το φτωχό από οξυγόνο αίμα από το σώμα, ρίχνοντάς το στον δεξιό κόλπο της καρδιάς.
  • Καθώς ο κόλπος συσπάται, το αίμα κυλάει στη δεξιά κοιλία μέσω της ανοιχτής τριγλώχινας βαλβίδας.
  • Μόλις η κοιλία γεμίσει, η τριγλώχινα βαλβίδα κλείνει. Ο μηχανισμός αυτός εμποδίζει το αίμα από το να επιστρέψει στον δεξιό κόλπο, καθώς η κοιλία συσπάται.
  • Ενόσο η κοιλία συσπάται, το αίμα φεύγει από την καρδιά διαμέσου της πνευμονικής βαλβίδας, προς την πνευμονική αρτηρία και στη συνέχεια στους πνεύμονες, όπου οξυγονώνεται και επιστρέφει στον αριστερό κόλπο διαμέσου των πνευμονικών αρτηριών.

Η αριστερή πλευρά της καρδιάς

  • Καθώς το αίμα, πλούσιο σε οξυγόνο, εισχωρεί διαμέσου των πνευμονικών αρτηριών προς τον αριστερό κόλπο, καθώς αυτός συσπάται, το αίμα προωθείται στην αριστερή κοιλία, διαμέσου της μιτροειδούς βαλβίδας.
  • Μόλις η κοιλία γεμίσει, η μιτροειδής βαλβίδα κλείνει. Ο μηχανισμός αυτός εμποδίζει το αίμα από το να επιστρέψει στον αριστερό κόλπο, καθώς η κοιλία συσπάται.
  • Ενόσο η κοιλία συσπάται, το αίμα διαχέεται διαμέσου της αορτικής βαλβίδας προς την αορτή και σε όλο το σώμα.

Πώς χτυπάει η καρδιά;


Οι κόλποι και οι κοιλίες συνεργάζονται, καθώς συστέλλονται και χαλαρώνουν εναλλάξ για να αντλούν το αίμα προς και από την καρδιά. Το ηλεκτρικό σύστημα της καρδιάς είναι η πηγή ενέργειας που καθιστά δυνατή αυτή τη διαδικασία.

Ο καρδιακός παλμός ενεργοποιείται από ηλεκτρικές δονήσεις που φθάνουν στην καρδιά μέσα από ένα ειδικό μονοπάτι.

Η δόνηση ξεκινά σε μια μικρή δέσμη εξειδικευμένων κυττάρων που ονομάζεται φλεβοκολπικός κόμβος, ο οποίος βρίσκεται στον δεξιό κόλπο. Αυτός ο κόμβος είναι γνωστός ως ο φυσικός βηματοδότης της καρδιάς. Η ηλεκτρική δραστηριότητα εξαπλώνεται μέσω των τοιχωμάτων των κόλπων και προκαλεί συστολή τους.

Ένα σύμπλεγμα κυττάρων στο κέντρο της καρδιάς μεταξύ των κόλπων και των κοιλιών, ο κολποκοιλιακός κόμβος είναι σαν μια πύλη που επιβραδύνει το ηλεκτρικό σήμα πριν εισέλθει στις κοιλίες. Αυτή η καθυστέρηση δίνει στους κόλπους χρόνο να συστέλλονται πριν από τις κοιλίες.

Το δίκτυο His-Purkinje είναι μια οδός ινών που στέλνει την ώθηση στα μυϊκά τοιχώματα των κοιλιών, προκαλώντας τη συστολή τους.

Σε κατάσταση ηρεμίας, μια κανονική καρδιά χτυπά περίπου 50 έως 90 φορές το λεπτό. Η άσκηση, τα συναισθήματα, ο πυρετός και ορισμένα φάρμακα μπορεί να κάνουν την καρδιά να χτυπά πιο γρήγορα, μερικές φορές πάνω από 100 παλμούς το λεπτό.





Comments